Η Πανούκλα

Σοβαρό σεναριακό και σκηνοθετικό, μεγάλου μήκους ντεμπούτο από τον Αμερικανό Τσάρλι Πόλινγκερ, «Η Πανούκλα» είναι ένα άρτια στημένο, ψυχολογικό θρίλερ για τις προσλαμβάνουσες μεγαλώματος των νεότερων γενιών και τον σχηματισμό των μελλοντικών ανδρών - όχι σε απόλυτες κλίμακες, αλλά σε βαθμό που να προκαλεί ανησυχία εν πάση περιπτώσει – μια ταινία που «μυρίζει» εφηβική τεστοστερόνη, τηγανητό κοτόπουλο και χλώριο.

Ο Μπεν (ένας θαυμάσιος και με λαμπρό μέλλον Έβερετ Μπλανκ) είναι ένας ευαίσθητος και εσωστρεφής δωδεκάχρονος. Μετά το διαζύγιο των γονιών του ο Μπεν έχει ανάγκη από μια ομάδα για να αισθανθεί ότι ανήκει κάπου, συνεπώς όταν η μητέρα του τον γράψει σε μια κατασκήνωση για water polo, εκείνος θα προσπαθήσει να ενταχθεί σε μια παρέα συνομήλικών του αγοριών. Με αφορμή το γεγονός ότι η εν λόγω παρέα έχει περιθωριοποιήσει τον εκκεντρικό, στα μάτια τους, Ίλαϊ (εξαίρετος και ο Κένι Ράσμουσεν) χλευάζοντάς τον, λέγοντας πως έχει προσβληθεί από πανούκλα και γι’ αυτό τον έχουν κάνει πέρα, ο Μπεν θα πρέπει να διαλέξει: να κάνει φίλο τον Ίλαϊ με κίνδυνο να απομονωθεί από τον Τζέικ (φοβερός και ο Κάγιο Μάρτιν - τι τρομερές ερμηνείες από όλα τα παιδιά!) και τον κύκλο του ή να αφήσει τον Ίλαϊ στο έλεος των άλλων προκειμένου να μη χάσει το προνόμιο ως μέλος της «αγέλης»;

Πολύ σοφά ο Πόλινγκερ επιλέγει ως έτος δράσης το 2003, μια εποχή που κανείς δεν ήταν προσκολλημένος στην οθόνη του, εθισμένος σε ανελέητο doomscrolling και Tik Tok διάσπαση προσοχής του νανοσεκόντ. Δεδομένου πως η υπόθεση περιστρέφεται γύρω από τη ζωή μιας ομάδας εφήβων σε ένα περιορισμένο χρονικά πλαίσιο, θα ήταν σχεδόν αδύνατον να βιώνεται στο σήμερα με τον ίδιο ακριβώς τρόπο: στο τώρα οι νταήδες του Ίλαϊ θα κατέφευγαν στην «άνεση» του διαδικτυακού εκφοβισμού για πάσης φύσεως bullying.

Αυτό που συμβαίνει είναι πως ο Πόλινγκερ κατασκευάζει κινηματογραφικά και διηγείται μια ιστορία για το άγχος και την αγωνία γύρω από την κουλτούρα του «peer pressure», της κοινωνικής και ατομικής πίεσης δηλαδή, που δέχονται τα άτομα (εδώ οι πρωταγωνιστές έφηβοι) στο να ανήκουν σε μια ομάδα με κοινά χαρακτηριστικά – συμπεριφορικά, στυλ, γλώσσας κ.α. – συγκριτικά με το να μην ανήκουν πουθενά, καταλήγοντας έτσι συχνά βορά στις διαθέσεις ποικίλων ομάδων.

Πρόκειται για ένα τεράστιο δίλημμα που από τη μια πλευρά αφορά στη συντριβή της ατομικότητας και από την άλλη στην υιοθέτηση ενός συλλογικού μοντέλου συμπεριφοράς που λειτουργεί ταυτόχρονα ως μορφή άμυνας, αλλά και επίθεσης εντός της κοινωνικής πραγματικότητας.

Το ταλέντο του Πόλινγκερ δεν περιορίζεται μονάχα στην πολύ ισορροπημένη αναπαράσταση της εφηβικής συμπεριφοράς, αλλά και εκτείνεται και πέρα από αυτή, στο στήσιμο του κόσμου μέσα στον οποίο ζουν και δρουν τα παιδιά. Ο χώρος του κολυμβητηρίου μετατρέπεται σε αχανές «ενυδρείο», έναν μικρόκοσμο μέσα στον οποίο τα αγόρια πρέπει να επιβιώσουν από τις μεταξύ τους έριδες, τον ανταγωνισμό και τη θέλξη για τα κορίτσια, ιδιαίτερα όταν εκείνα βρίσκονται στην ίδια πισίνα για τις δικές τους προπονήσεις.

Οι slow motion λήψεις κάτω από το νερό, τα συναισθηματικά εύθρυπτα, «φορτισμένα» κάδρα των πρωταγωνιστών και το πνιγηρά μπλε περιβάλλον που τους περικλείει όπου κι αν βρίσκονται, λες και η «θητεία» τους αυτή θα καθορίσει σημαντικά το ποιόν τους ως άνδρες του αύριο, αποτελούν αναντίρρητα στοιχεία εξέχουσας έμπνευσης του διευθυντή φωτογραφίας Στίβεν Μπρέκον, όπως και το soundtrack του Γιόχαν Λένοξ γεμάτο από σκοτεινά ορχηστρικά ηχοτοπία και φούγκες.

«Η Πανούκλα» είναι πιθανώς ένα από τα καλύτερα ντεμπούτα των τελευταίων ετών, μια ταινία στημένη πικρά πάνω στην υδάτινη χορογραφία της δηλητηριώδους συμπεριφοράς και του «πνιγμού» της διαφορετικότητας. Μη τη χάσετε.