Καθώς περνούν οι μέρες, γίνεται όλο και πιο εμφανές ότι το στίγμα του 43ου Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης δίνει το καλό κοινωνικό σινεμά και δη, το ασιατικό. Το επίσημο διαγωνιστικό πρόγραμμα και οι επιλογές των Νέων Οριζόντων, λειτουργώντας όπως κάθε χρόνο σαν ένα “παράθυρο στον κόσμο”, μας φέρνουν φέτος σε επαφή με την καθημερινότητα χωρών ξεχασμένων από τη γυαλιστερή ειδησεογραφική επικαιρότητα, όπως το Ιράν, το Ουζμπεκιστάν, την Παλαιστίνη.
Μέσα από τη σχεδόν ντοκιμαντερίστικη αμεσότητα της ταινίας Είμαι η Ταρανέ, 15 χρονών, για παράδειγμα, ο Ιρανός σκηνοθέτης Ρασούλ Σαντρ-Αμελί καταθέτει την άποψή του για τον κοινωνικό αποκλεισμό που βιώνουν οι γυναίκες της πατρίδας του υπό το συντηρητικό καθεστώς του φονταμενταλισμού, με αφορμή την ιστορία μιας δεκαπεντάχρονης ανύπαντρης μητέρας που προσπαθεί, παρά την απόρριψη του περιβάλλοντός της, να εξασφαλίσει ένα καλό μέλλον για την κόρη της. Ενώ ο μινιμαλιστικός Γάμος της Ράνα του Παλαιστίνιου Χανού Αμπού-Χασάντ συμπληρώνει το παζλ της κοινωνικοθρησκευτικής τρέλας του Ελία Σουλεϊμάν που παρακολουθήσαμε προχτές (Θεϊκή Παρέμβαση, εκτός συναγωνισμού) με την λεπτό προς λεπτό καταγραφή της αγωνιώδους προσπάθειας μιας κοπέλας από την Παλαιστίνη να παντρευτεί τον αγαπημένο της, ο οποίος μένει στην ανατολική πλευρά της Ιερουσαλήμ, την ίδια στιγμή που ο ισραηλινός στρατός ετοιμάζεται να εισβάλει στο παλαιστινιακό έδαφος.
Χωρίς εικόνες βίας, και χωρίς να κατηγορεί ή να ρητορεύει, ο Χασάν επικεντρώνεται στην ανάδειξη των φραγμών που εμποδίζουν την επικοινωνία μεταξύ των κατοίκων μιας διχασμένης γης “όπου τα εμπόδια, κοινωνικά και προσωπικά, γίνονται καθημερινότητα στη ζωή των ανθρώπων και το φυσιολογικό, όπως ο έρωτας και ο γάμος, τίθενται στη σφαίρα της φαντασίας” (από σημείωμα του σκηνοθέτη). Τον πίνακα μιας άγνωστης κοινωνικής γεωγραφίας συμπληρώνει το λιτό σκηνοθετικά Μην Κλαις του Κορεάτη Μιν Μπουνγκ-Χουν, το οποίο εκτυλίσσεται στη φτωχή ύπαιθρο του Ουζμπεκιστάν με πρωταγωνιστές βιοπαλαιστές βγαλμένους μέσα από τη ζωή, που παρά τις σκληρές συνθήκες του καθημερινού τους αγώνα, βαστούν ψηλά τη σημαία της προσωπικής τους αξιοπρέπειας.
Ανθρώπινες ιστορίες, ανθρωπιστικός κινηματογράφος, πανανθρώπινες αξίες…
Εκδήλωση μνήμης στον Κώστα Χατζηχρήστο
Επειδή όμως ένα Φεστιβάλ δεν έχει μόνο χρέος να αγρυπνεί, αλλά και να θυμάται, έναν περίπου χρόνο μετά το θάνατό του, η Θεσσαλονίκη και το Φεστιβάλ της τίμησαν ένα από τα σπουδαιότερα πρόσωπα του παλιού ελληνικού κινηματογράφου, τον Κώστα Χατζηχρήστο. Στην αίθουσα “Παύλος Ζάννας” στο Ολύμπιον, χθες, σε μια συγκινητική εκδήλωση κατάμεστη από κόσμο, οι παρευρισκόμενοι θυμήθηκαν καλές στιγμές του κωμικού ηθοποιού από την πορεία του στον ελληνικό κινηματογράφο, μέσα από ένα πεντάλεπτο βίντεο που επιμελήθηκε ο Ιάσωνας Τριανταφυλλίδης.
Με συγκίνηση εκφράστηκε για τον Κώστα Χατζηχρήστο και ο Λάκης Λαζόπουλος, ανακαλώντας την τελευταία φορά που είδε το μεγάλο κωμικό: “Τελευταία φορά τον συνάντησα σ’ ένα ξενοδοχείο, σε αυτό που έμενε τα τελευταία χρόνια της ζωής του. Τον είδα με τον φόβο του ανθρώπου που θα του άρεσε να φύγει αξιοπρεπώς. Ήξερε ότι ζούμε σε μια πολιτεία που αρέσκεται στην αναξιοπρέπεια των μεγάλων, σε έναν κόσμο αρκετά σκληρό, που του αρέσει να χειροκτοτεί ή να γελάει. Είναι σκληρή η ώρα που θα δεις στα μάτια των ανθρώπων, τους οποίους πάσχιζες να τους κάνεις να γελάσουν, να λυπούνται γιατί είσαι έτσι.” Ενώ ο σκηνοθέτης Γιάννης Δαλιανίδης, επίσης τιμώμενος του Φεστιβάλ, μίλησε για έναν άλλο Κώστα Χατζηχρήστο, “έναν άνθρωπο που δεν ήταν καθόλου βλάχος, καθόλου ‘Θύμιος'”.
Περιφερειακές εκδηλώσεις
Πιστές στη λογική της αποκέντρωσης που να εξυπηρετεί τους κατοίκους της περιφέρειας, ξεκίνησαν χθες από την Έδεσσα οι προβολές του Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, οι οποίες θα πραγματοποιηθούν φέτος σε πέντε πόλεις της Μακεδονίας και της Θράκης. Την έναρξη, με την προβολή του Δύσκολοι αποχαιρετισμοί: ο μπαμπάς μου της Πένυς Παναγιωτοπούλου, κήρυξε ο Υπουργός Μακεδονίας-Θράκης κ. Γιώργος Πασχαλίδης, ο οποίος μίλησε για την καταξίωση και την εδραίωση του θεσμού των Περιφερειακών Εκδηλώσεων, λόγω της θερμής υποδοχής των ταινιών από τους πολίτες και της οργανωτικής και οικονομικής στήριξης που παρέχει το Υπουργείο Μακεδονίας-Θράκης.
Διαβάστε επίσης:
43o Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης: Ωρα για e-magic!
43ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης: Πρεμιέρα με βροχή
43ο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης: Νέοι Ορίζοντες
43ο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης: Η φαντασία στην εξουσία!
43ο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης: Επιτέλους… φως!
Από τη Θεσσαλονίκη,
Λουίζα Χριστοφίλου
