Ο σύγχρονος ιρανικός κινηματογράφος, κοινωνικός, πολιτικός επαναπροσδιορίζει βασικές έννοιες, με τη ματιά δημιουργών που δε διστάζουν να γίνουν αιχμηροί όταν το επιβάλλουν οι περιστάσεις, αλλά και συγκινητικοί όταν το επιτρέπει το θέμα τους.
Η θέση της γυναίκας στο Ιράν, τα παιδιά, κοινωνικές και πολιτικές μεταβολές, παραδόσεις, όλα έρχονται στο προσκήνιο, μέσα από το αφιέρωμα «Ιρανική Άνοιξη» που πραγματοποιείται στην Ταινιοθήκη Θεσσαλονίκης.
Οι ταινίες που θα προβληθούν είναι οι εξής:
«Ο Κύκλος» (2000) του Τζαφαρ Πανάχι, που κετέκτησε το Χρυσό Λιοντάρι στο Φεστιβάλ Βενετίας.
Τρεις γυναίκες βγαίνουν από τη φυλακή με προσωρινή άδεια. Η ανάγκη τους για εξεύρεση χρημάτων, προκειμένου να ξεφύγουν από την ταπεινωτική και εξευτελιστική κατάσταση στην οποία βρίσκονται, θα τις οδηγήσει σε απελπισμένες κινήσεις.
Η μία, χωρίς τα απαραίτητα έγγραφα και υποχρεωτική αντρική «συνοδεία» για το ταξίδι που θέλει να κάνει, πρέπει να πει ψέματα και να ικετεύσει, μόνο και μόνο για να μπορέσει να αγοράσει ένα εισιτήριο για το λεωφορείο που θα την οδηγήσει μακριά από την πόλη.
Η άλλη, ανύπαντρη, που είναι έγκυος σκοπεύει να κάνει έκτρωση, αλλά αντιμετωπίζει την εκδίωξή της από το πατρικό της σπίτι και απειλές από τα αδέλφια της ότι θα την σκοτώσουν αν το επιχειρήσει.
Τρέιλερ του «Κύκλου» του Τζαφάρ Παναχί
«Ο Άνεμος θα μας Πάρει» (1999) του Αμπάς Κιαροστάμι, που βραβεύτηκε με το Μεγάλο Ειδικό βραβείο επιτροπής και το βραβείο της Διεθνούς ένωσης κριτικών του φεστιβάλ Βενετίας.
Ένα τζιπάκι κατευθύνεται στο Σια Νταρέχ, ένα χωριουδάκι κάπου στο ιρανικό Κουρδιστάν. Το ταξίδι είναι μακρινό και δύσκολο. Οι ταξιδιώτες-ένα τηλεοπτικό συνεργείο- έχουν ως σκοπό να καταγράψουν μια παραδοσιακή κηδεία, την τελετουργία του πένθους και το μοιρολόι αμέσως μετά τον επικείμενο θάνατο μιας γυναίκας εκατό ετών.
Όταν φτάνουν στον προορισμό τους, ο Μπεχζάντ, επικεφαλής της ομάδας, λέει στον εντεκάχρονο Φορζάντ, ένα παιδί του χωριού που τους περιμένει και αναλαμβάνει να τους εξυπηρετεί και να τους ενημερώνει για την πορεία της υγείας της υπέργηρης γυναίκας, ότι εάν να τον ρωτήσουν οι συγχωριανοί του τι θέλουν εκεί, να τους πει ότι ψάχνουν κάποιο χαμένο θησαυρό.
Όμως, η ετοιμοθάνατη, γυναίκα δε λέει να πεθάνει, και στις μέρες που ακολουθούν, παρακολουθούμε τον Μπεχζάντ, ο οποίος περιμένοντας να συμβεί το μοιραίο, περιπλανιέται άσκοπα, ενώ η ζωή στο χωριό συνεχίζεται αδιατάρακτα με τους κανονικούς της ρυθμούς.
Το τρέιλερ του «Ο Άνεμος θα μας Πάρει» του Αμπάς Κιαροστάμι
«Τι απέγινε η Έλι;» (2009)του Ασγκάρ Φαραντί, βραβευμένη με την Αργυρή Άρκτος στο Φεστιβάλ Βερολίνου, και με αυτό της καλύτερης ταινίας στο Φεστιβάλ της Τριμπέκα
Μετά από πολλά χρόνια στη Γερμανία, ο Αχμάντ ξαναγυρίζει στην Τεχεράνη και οι παλιοί φίλοι του και συμφοιτητές από το πανεπιστήμιο, επαγγελματικά βολεμένοι οικογενειάρχες, μεσοαστοί πια, οργανώνουν προς τιμήν του μια τριήμερη εκδρομή στην Κασπία Θάλασσα.
Τελικά η παρέα καταλήγει σε ένα παλιό σπίτι δίπλα στη θάλασσα και η διασκέδαση αρχίζει αμέσως, καθώς όλοι συμμετέχουν στο σχέδιο της Σεπιντέχ, που έφερε μαζί της τη νεαρή και όμορφη νηπιαγωγό Ελί, δασκάλα της μικρής κόρης της, με την ελπίδα ότι θα «τα φτιάξει» με τον πρόσφατα χωρισμένο Αχμάντ.
Ύστερα από ένα ήρεμο και ειδυλλιακό ξεκίνημα, οι διακοπές μετατρέπονται σε εφιάλτη όταν ξαφνικά η Ελί εξαφανίζεται. Τα μέλη της ομάδας, που φοβούνται πως πνίγηκε προσπαθώντας να σώσει ένα από τα παιδιά που κινδύνεψε στη θάλασσα, αρχίζουν να κατηγορούν ο ένας τον άλλο και το γεγονός φέρνει μεγάλη αναστάτωση και ταραχή στην παρέα.
Το τρέιλερ της ταινίας «Τι Απέγινε Η Έλι;» του Ασγκάρ Φαραντί
«Περσέπολις» (2007) σε σκηνοθεσία των Βίνσεντ Παρονό και Μαρτζιάν Σατραπί, που «κουβαλάει» το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής Φεστιβάλ Καννών, 3 Βραβεία Σεζάρ (καλύτερης ταινίας, καλύτερου διασκευασμένου σεναρίου και καλύτερης πρώτης ταινίας), αλλά και βραβεία καλύτερης ταινίας και σκηνοθεσίας από το Βρετανικό Ινστιτούτο κινηματογράφου.
Στην Τεχεράνη της δεκαετίας του 1970, η μικρή Mαρζιάν μεγαλώνει σε μια προοδευτική οικογένεια που επιθυμεί την κοινωνικοπολιτική αλλαγή, παρατηρώντας με την αθωότητα του μικρού παιδιού τα κακώς κείμενα της κοινωνίας της και βιώνει την Ισλαμική Επανάσταση του Χομεϊνί και την ανατροπή του παλιού διεφθαρμένου καθεστώτος του Σάχη.
Αρνείται όμως να συμβιβαστεί με τη νέα τάξη πραγμάτων του μισαλλόδοξου θρησκευτικού φανατισμού και στην αρχή της εφηβείας της, φυγαδεύεται στην Αυστρία, για ασφάλεια, από τους ίδιους τους γονείς της.
Εκεί, γνωρίζει από πρώτο χέρι τα καλά και τα κακά της ευρωπαϊκής κουλτούρας, μορφώνεται, κινδυνεύει να πεθάνει στο δρόμο και επιστρέφει στο σπίτι της μετά από λίγα χρόνια, πιο συνειδητοποιημένη, για να αντιμετωπίσει εκ νέου τη στυγνή πραγματικότητα της ισλαμικής Τεχεράνης και για να ξαναφύγει απογοητευμένη, ακόμα μια φορά από τη χώρα της, αυτή τη φορά, στο Παρίσι.
Το τρέιλερ της ταινίας «Περσέπολις» των Βινσέντ Παρονό και Μαρτζιάν Σατραπί
Πρόγραμμα προβολών:
1/5 Πέμπτη
19.00 – Περσέπολις
21.30 – Ο Κύκλος
2/5 Παρασκευή
19.00 – Τι Απέγινε η Έλι;
21.30 – Ο Άνεμος θα μας Πάρει
3/5 Σάββατο
19.00 – Ο Κύκλος
21.30 – Τι Απέγινε η Έλι;
4/5 Κυριακή
19.00 – Ο Άνεμος θα μας Πάρει
21.30 – Περσέπολις
Το αφιέρωμα θα πραγματοποιηθεί στην αίθουσα Τάκης Κανελλόπουλος (Μουσείο Κινηματογράφου – Ταινιοθήκη Θεσσαλονίκης, Αποθήκη Α’, Λιμάνι), ενω στο πλαίσιο του αφιερώματος στο βιβλιοπωλείο του φεστιβάλ θα διατίθενται σε προσφορά σχετικές εκδόσεις, όπως οι: Abbas Kiarostami, Abbas Kiarostami: The Roads & Untitled και ένα συλλεκτικό έντυπο της Εβδομάδας Ιρανικού Κινηματογράφου.
