Μεγάλο σκάνδαλο του Φεστιβάλ Καννών το 1996, περιπετειώδης συγκυρία για τον σκηνοθέτη ο οποίος λίγο έλειψε να δει την ταινία του να σφραγίζεται σε κάποιο συρτάρι προκειμένου να μην κυκλοφορήσει ποτέ στις αίθουσες, μακροχρόνιοι μπελάδες με τις επιτροπές λογοκρισίας αρκετών χωρών που ετοιμάζονταν να προβάλλουν το φιλμ (στις Ηνωμένες Πολιτείτες κυκλοφόρησε, πάντως, με τον χαρακτηρισμό «Αυστηρώς Ακατάλληλο») και πλείστοι αναθεματισμοί από ανθρώπους που έκριναν το περιεχόμενο ως «ανήθικο» και «διεστραμμένο, το «Crash» (1996) αποτελεί μέχρι σήμερα την δημιουργία του Κρόνενμπεργκ που κατάφερε να προκαλέσει τη μεγαλύτερη πόλωση και να ξεσηκώσει τις περισσότερες αντιδράσεις.
Δεν θα μπορούσε να γίνει κι αλλιώς, ωστόσο. Οποιοσδήποτε επιχειρούσε να μεταφέρει στην οθόνη ένα τόσο τολμηρό σε ιδέες και ουσία βιβλίο, όπως ήταν το ομώνυμο μυθιστόρημα του Τζέιμς Γκ. Μπάλαρντ, όφειλε να είναι προετοιμασμένος για να υποστεί τις συνέπειες. Κανένας άλλος σκηνοθέτης δεν βρέθηκε, εντούτοις, τόσο κοντά στο πνεύμα των σελίδων του Μπάλαρντ, όσο το κατόρθωσε ο Κρόνενμπεργκ και το «Crash» αποτελεί μια σπάνια περίπτωση μεταφοράς λογοτεχνικού έργου στην οθόνη όπου ο συγγραφέας και ο σκηνοθέτης μοιάζουν να κατοικούν και να επικοινωνούν στο ίδιο φιλμικό σύμπαν, συμπληρώνοντας ο ένας το όραμα του άλλου.
Και πόσο εφιαλτικό είναι το όραμα των δυο αυτών καλλιτεχνών! Το «Crash» είναι τοποθετημένο σε μια ψυχρή και απρόσωπη μοντέρνα μεγαλούπολη όπου μια ολιγάριθμη ομάδα ανθρώπων διεγείρεται σεξουαλικά και βρίσκει πολυάριθμες συγκινήσεις στο θέαμα και στην εμπειρία αυτοκινητιστικών ατυχημάτων.
Ο ερωτικός πόθος ταυτίζεται με μια αρχέγονη επιθυμία θανάτου και η σύγκρουση δύο οχημάτων μοιάζει με τον μοναδικό απεγνωσμένο τρόπο που μπορεί να φέρει τους ανθρώπους κοντά, ενώνοντάς τους σε ένα μοιραίο εναγκαλισμό.
Παρακολουθώντας με αποστασιοποιημένο, σχεδόν κλινικό βλέμμα τις εξορμήσεις και τις πολυάριθμες περιπτύξεις τους, ο Κρόνενμπεργκ χτίζει στο συνταρακτικό φιλμ του έναν συναισθηματικά απονεκρωμένο και παγερά ονειρικό κόσμο από μέταλλο και γυαλί όπου οι κάτοικοί του άγονται και φέρονται σαν ελκυστικές μα άψυχες μηχανές, ο ερωτικός πόθος ταυτίζεται με μια αρχέγονη επιθυμία θανάτου, οι πληγές και οι μώλωπες στα γυναικεία και αντρικά σώματα μοιάζουν με περήφανα σεξουαλικά τρόπαια και η σύγκρουση δύο οχημάτων μοιάζει με τον μοναδικό απεγνωσμένο τρόπο που μπορεί να φέρει τους ανθρώπους κοντά, ενώνοντάς τους σε ένα μοιραίο εναγκαλισμό.
Κατοικώντας στην καρδιά αυτού του αδυσώπητου κόσμου, το «Crash» γίνεται μια μακάβρια φαντασίωση φυγής και λύτρωσης, ένα εξεζητημένο σκεπτικό πάνω στις ανεξερεύνητες τοποθεσίες του αχανούς ανθρώπινου ερωτισμού και μια αλληγορία για την οριστική παρακμή και το επικείμενο τέλος του δυτικού πολιτισμού, όπως συντελείται μέσα από πληγωμένα κορμιά, τόνους από παλιοσίδερα και ανθρώπους που προκαλούν ασταμάτητο πόνο στον εαυτό τους. Μήπως έτσι μπορέσουν κάτι να αισθανθούν.
Το «Crash» προβάλλεται στην ΑΙΓΛΗ, απόψε το βράδυ, ώρα 23.00, στο πλαίσιο του 26ου Διεθνούς Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Αθήνας Νύχτες Πρεμιέρας. Αγοράστε εισιτήρια εδώ.
