11:45
22/7

Γουίλεμ Νταφό: Ο καρατερίστας-πρωταγωνιστής

Είθισται να χωρίζουμε, κάπως αυθαίρετα ίσως, τους ηθοποιούς σε πρωταγωνιστές και ηθοποιούς χαρακτήρων. Οι πρώτοι είναι συχνά ερμηνευτές χαρακτήρων, οι δεύτεροι όμως σπάνια πρωταγωνιστές. Ο σημερινός εορτάζων αποτελεί εξαίρεση. Και είναι ουσιαστικός περίπου σε ό,τι επιχειρεί.

Από τον Ηλία Δημόπουλο

Εντυπωσιακά, η καριέρα του Νταφό, παρότι «μόλις» 64 ετών σήμερα, υπερβαίνει με άνεση τις 100 ταινίες. Αν συνεχίσει έτσι θα ξεπεράσει σχετικά σύντομα και τις 200, εισερχόμενος σε μια κλειστή λέσχη ηθοποιών που…εργάζονται, αντιλαμβανόμενοι την δουλειά τους σαν μια τέχνη διαρκώς εξελισσόμενη μέσα από την άσκηση.

Έτερο ενδιαφέρον στην «περίπτωση Νταφό» είναι πως παρά την όχι και τόσο ανάλογη βραβευτική αναγνώριση (τέσσερεις υποψηφιότητες για Όσκαρ, τιμητικά βραβεία στο Βερολίνο, το Λοκάρνο, το Σαν Σεμπαστιάν και λοιπά «ελάσσονα» φεστιβάλ), περηφανεύεται ένα ευρύτατο φάσμα συνεργασιών, συνδέεται με σκηνοθέτες που τον χρειάστηκαν τακτικά (Φεράρα, Πολ Σρέιντερ, έχει κι αυτός σήμερα γενέθλια!) και, απλά κι ωραία, μπορεί να επαναπαύεται σε μια αχανή (συχνά εξαίρετη) φιλμογραφία που δεν φοβάται τα είδη, δεν ντρέπεται το μεγάλο κοινό και δεν παθαίνει ούτε ελάχιστο art house ίλιγγο. Ο Νταφό, σχεδόν 40 χρόνια τώρα, έχει περιπλανηθεί παντού.

Πάμε, έχουμε ποτάμι να διαβούμε.

Ξεκίνησε, άδοξα, από την «Πύλη της Δύσεως» του Τσιμίνο, ο ρόλος του όμως κόπηκε στο ταραχώδες μοντάζ του πολύπαθου έργου. Είναι στους «Πύρινους Δρόμους» του Γουόλτερ Χιλ και στον «Άνθρωπο από το Λος Άντζελες» του Φρίντκιν (1984 και 1985 αντίστοιχα, 30 χρονών δηλαδή, όχι παιδαρέλι άνευ σχολής να είναι πρωταγωνιστής στα 19…) για να έρθει η πρώτη στιγμή που του χαμογελά η συγκυρία, το «Πλατούν» του Όλιβερ Στόουν. Εδώ και η πρώτη οσκαρική υποψηφιότητα.

Από εδώ και μπρος η τροχιά είναι, για το είδος της, μετεωρική και πρακτικά αδιάπτωτη. Σκορσέζε και «Τελευταίος Πειρασμός» το ‘88 αναπάντεχος Ιησούς, κατάλληλος για την περίπτωση Ιησούς, επίσημη γνωριμία και με τον, σεναριογράφο εδώ, Πολ Σρέιντερ. Την ίδια χρονιά, έντονος υποστηρικτικός ρόλος, στο «Ο Μισισιπής Καίγεται» του Πάρκερ, δίπλα στον Τζιν Χάκμαν – που ήταν υποψήφιος. Το ’90, αξέχαστος ρόλος στην «Ατίθαση Καρδιά» του Λιντς. Το ‘92, μια τρελή, απίθανη χρονιά, που θα έλεγε κι ένας Έλληνας διανομέας, περιέχουσα την πρώτη συνεργασία με τον Σρέιντερ (θα ακολουθήσουν 5 ακόμα!), οι συναρπαστικές «Νυχτερινές Επισκέψεις», μοντέρνος και κλασικός μαζί αστικός υπαρξισμός με ελαττώματα που τον ανεβάζουν κι άλλο, το απολύτως ξεχασμένο «White Sands» του Ντόναλντσον μαζί με Μίκι Ρουρκ που είμαστε έξι που το θυμόμαστε με στυλιζαρισμένη αγάπη και το προβλέψιμα κακό αλλά απρόβλεπτα αίσχιστο «Ένοχο Κορμί», μαζί με τη Μαντόνα, που ένοχα κι εμείς έχουμε δει παραπάνω φορές απ’ όσες θα έπρεπε.